Pope Leo XIV cun San Marino ah cozah thuneitu pawl thawn tonawknak in a tuukhal khualtlawn nak a thok ih, milai kilkhawinak lam ah ramkhel daan thazet a hmuh thei tu leitlun ih ram hlun bik a si tin a lawm.
Pope Leo cu August 22 ni ah San Marino ah sunhrek tuukhal khualtlawnnak a nei ih sunhnu ah Italy ram ih Rimini ti mi khuapi ah a tlawng. A hmaisa ah San Marino ih cozah zung umnak hmun innpi ah tuanvo nei tu upa pawl thawn an tawng aw ih, 1243 kum ihsin an rak neih cia mi pupa daan ih an ramhnih kom ih uktu bawi Captain Regents hnenah lungawi thu a sim. Cui a sim mi ah, Pope John Paul II in 1982 ah, Pope Benedict XIV in 2011 ah an rak tlawng ih an kehneh thlun in a ni hi a pa thumnak Pope, San Marino ram ih tlawng tu a si. Leitlun ih ramhlun bik a si mi ih tlawnnak caan a neih ruang ah a lung awi tuk tiah a sim.
San Marino cu “a nuambik mi ram” tiih thei mi ram a si. An ken mi an thulu cu “zalennak” ti mi a si ih, cui thulu cu an ram ih thuanthu le hmailam can hrang ih an tumtah mi pawl kha kimten a tar lang a si tin Pope Leo in a ti.
“A hmaisabik ah, bulpak zalennak tel lo in mipi zalennak dik tak a um thei lo ti mi lang ter ka duh. Simduh mi cu milai pakhat cio ih sinak upat lo le thanso ter nak timi a um lo ah cun a si thei lo. Zalennak timi cu a thupi tuk. Hi mi zalennak cu Pathian ih pek mi le a kam mi a si” tiah Pope in a sim.
Zalennak thansoternak timi cu nuncan ziazathatnak lam kha thaten kilkhawi thiam hi a si tin a sim, cumi kilhimnak hrang ah nunnak liam mi mi tam pi an um.
A nih cun, rampi hruaitu pawl le ramkhel tu pawl ih rinsan mi St. Thomas More ih thu le mai nuncan ziaza thei in le Pathian fa si thei nak ihsin a ra suak mi zalennak par ah thaten a nung tu pawl ih thu a sim.
Zalennak ti mi cu “mah le mah pekawknak, pawlkomawknak, tonkhawmawknak le thureltlang nak in a famkim ter ih thumkom Pathian hnen ihsin a luang mi a si,” tiah a ti.
“Hi mi biaknak lam thawn pehpar ih sim mi hi a tituk lawmlam tiah nan ruat menthei.” A sinan zalennak hmin hmang in an tuah mi ramkhel le sumdawnnak hnatuan pawl kha a hram ihsin a siatsuah theh tu milem biaknak a tong rero mi tuisan ah hi thu pawl sim hi a tul tin ka ruat tiah Pope Leo in a sim.
Pope Leo cun zalennak le pumkhawmawknak hmuitin mi cu a tha tuk, cumi cu, “tangtlang theinak ti a silole tluksiat nak” a si tin a ti. Cu le San Marino rak din tu St. Marinus le St. Leo pawl thu vun mang in an mai fimnak le an zuam nak pawl cu San Marino mipi pawl hnen ah tui ni tiang hmuh theih in a um tin a ti.
Zalennak ti mi cu “remdaihnak din theinak ding ah pumpe ih thukam nak thawn tuan hi” a si tiah a ti.
Ram dangdang karlak ih theithiam awknak thansonak ding hrang ah ramkhel thunei tu pawl thawn tuantlang thei ding ti mi hi San Marino le Vatican ram hnih ih an saduhthah mi a si tin Pope Leo in a sim.
Cui hnu ah Pope Leo XIV cun San Marino ram cu Catholic pawlpi ih nunphung zirhnak, a hleice in mipi thathnemnak hawl ding ti mi le, leitlun thilri hmuahhmuah cu mi zate hrang ah a si, mai umnak ram cio ah mah ten thu tawlrel theinak le bangrep te ih bawmawknak le a dik mi ukawk nak” ti mi pawl par ah thum aw in mi ih zohthim tlak ram si thei ding in thazang pek nak le forhfial nak a nei.
Cu vek thotho in, San Marino ram cu minung a sem pek ihsin a mai nunnak a cem tiang kilhim ding ti ih an ngan mi sung ah a thu pi bik ih an tumtah mi “milai kilkhawi ding” ti mi kha thlun ding le tuan ding ah forfial nak a nei.
“Hivek ih midang ngaihsak nak hi San Marino ram cun san thuanthu a thok ihsin a hleice in a langter a si” tin a ti. Kumzabi tam pi ihsin mi harsa pawl le mi hlawhsam pawl ziang tik hman ah tansiang lo in bawm ringring tu le mi cangcawi thiam tu an si nak kha a lang fiang.”
Cun Ukraine mipi pawl hnen ih an pek mi bawmnak le an rak zohthat dan pawl tla ruat in lungawi thu a sim.
Netabik ah Pope Leo cun San Marino ram hruaitu upa pawl le mipi pawl in raltha zet ih midanghrang ah ti tumtahnak thawn an tuan mi pawl par ah lung awi thu a sim ih hi tivek ih an zuam nak cu an ram pi ih Christian nunphung daan ihsin a suak mi rah tha a si tin tin a ti.
Hi mi cu Vatican thuthang ihsin lak mi a si.
